Columns

Route ’21

Op een normale corsodag (de darde vri’jdag in augustus) is mien man altied as eerste uut bedde.
In de keukn heur ik hum dan al rommeln mit pottn en pann en al gauw steg de geur van tomatensoep via de trappe onder de sloapkamerdeure mien nog half sloapende neuze binn.
En dan weet ik et: vandage is et Corso!
Maar helaas, zowel veurig joar as dit joar ontbrek dat luchien.
Gien panne soep en witte bollegies die kloar stoan veur de koomnde en goande man.

Ok onze garage blef weer leeg.
Normaal gespreukn koomn rond tien ure de eerste figurantn al druppelsgewies binn um zich veur te bereidn op hun figuratierol op een corsowaang.
Schminkn, eetn, nog een keer oefenn in onze tune, hier en doar nog een kneupien an nei’jn en de zenuwn veur wat koomn goat der uut lachn.
Et ienige wat in onze garage stöt is onze Nekaf (legervoertuug).
Leuk heur, maar der klöpt niks van.

De ofgeloopn weekn eb ik ok gien gerammel heurt van et opzettn van de grote feesttente.
Die geluudn bin altied een veurbode van festiviteitn en gezelligheid. Gien buizngekletter, gien planknlawaai.
Niks.
Wat ok ontbrek is de joarlijkse buurnactie: stoeln en bankn kloarzettn op de stoepe zodat wi’j mit eventuele andere bezukers eersterangs kunn zittn.
De stroatn bin leeg, gien stoel te bekenn.

Wi’j hoevn rond ien ure ok niet ons muziekpak an te trekkn, der is gien rondgang woar wi’j as christelijke muziekverienige Soli Deo Gloria Sint Jansklooster an mee hoevn te doen.
Ons hele gezin hoeft veur et twi’jde achterienvolgnde joar et bloasinstrument niet an de lippe te zettn.
Wi’j em al bijna anderhalf joar niet maang/kunn oefenn.
De instrumentn blievn dan ok dit joar, tiedns de dag der daang, weer stillegies in de koffer zittn.

Ok de eerste paniekberichtn die normaal rond neeng ure via appies binnkoomn ontbreekn: gien waang die al een klapband ef op weg nur ons dörp, gien opzetstuk dat kepot is e-goan tiedns et takeln, gien asse die deurmiddn is e-breukn.
Zelfs de ‘test… test… test… ’ van een umroeper klinkt niet deur de luudsprekers.
Luudsprekers die normaal overal deur et dörp op e-steld stoan.
Et is ien schreeuwende stilte um ons hin.

Maar… gelukkig kan er dit joar toch weer een klein betien op corsogebied.
Et opzuukn van de grenzn binn de coronamaatregeln ef ontzettend mooi uut e-pakt.
Et corso hiet dit joar Route ’21.
Route ’21 is wat mi’j betreft een briljant idee. Et is een route woar aa-j mit de auto of de fiets langs alle creaties kunn riedn die de diverse corsogroepn toch weer uut hun vaardige vingers em weetn neer te zettn.

Wi’j haaln dus onze Nekaf uut de zo kale garage en tuffn mee mit de ontelbare fietsers en auto’s die over ons prachtige Landveno riedn um de corsojuweelties en de privé-mozaïken te bewondern.
En wat ef iederiene, mit de regels woarbinn ze hun creatie mochtn maakn, der een mooi schouwspel van e-maakt!
En oké, loat de grootte van de creaties niet weezn zoas ze altied bin, toch bin et reuzn in al hun eenvoudige ofmetingn.

En terwijl de zunne dit biezundere corona-corso mit heur straaln verwarmt denk ik: ‘Wat bin ik machtig trots op ons dörp. Klein in getal maar wat groots in daadn!’

Verstild verdriet

Mien vingers bin er kloar veur: de ni’jste humoristische column zit al tiedn in mien heufd.
De toetsn van mien laptop lingn te wachtn um mit grote snelheid en tikkende geluudties grappige woordn weer te geevn op et scharm.
Maar mien heufd weigert.
Mien gedachtn stoekn.
Et is stille in mi’j.
Een lollige column schrievn in tiedn van immens Kloosters verdriet, et lukt niet.
Want dàt is wat er heerst in ons dörp: verdriet.

Sirenes, traumahelikopter, brandweer en een macht an politie.
As Kloosterlingn stöt ons arte stille bi’j zoveule onheilspellend geluud.
Wi’j bin dit niet gewend.
Bi’j ons in Klooster heerst rust, heur ie geluudn van de natuur, passeernde auto’s, een trekker.
Maar gien sirenes.
Gien helikoptergeluudn.
Via verschillnde eppies koomn de gruwelijke berichtn binn.
Twee dörpsbewoners bin betrökkn bi’j etzelfde ongeluk.
Beidn verliezn et leevn.
Beidn bin buurn van mekare.

Wat beleevn ontzettend veule families, vriendn en kennisn een ongekend trauma.
Een trauma dat niet alleen bi’j hun, maar ok in ons dörp nog lange zal veurtleevn.
Netuurlijk zulln de scharpe kanties mit verloop van tied slietn.
En netuurlijk zal et gewone leevn weer veurzichtig op e-pakt wörn.

Maar now is ons dörp stille e-valln.
Nog stiller dan et teveurn al was.
Onnatuurlijk stille.

Ik bidde dat ons dörp mit verloop van tied weer geluud kan loatn heurn.
Een beheerst geluud, vermengt mit diep meeleevn veur alle betrökkenen.

Maar veural bid ik of God de noastn van onze beide dörpsbewoners wil steunn in dit immense verdriet.
Dat ze de kracht maang krieng um dit te verwarkn.

Dit is et belangriekste wat er uut mien typende vingers kump.
Een klein, maar smekend gebed: ‘God, help ze!’

Alles veur de kienders…?

Wat een geluk em onze kienders mit hun va.
Ze em namelijk een va die bijna alles wat zien oong zien deur zien handn e-maakt kan wörn.
Gien renovatie of ni’jbouw wördt deur hum e-weigerd.
En al elemoale niet as et um een huus goat van ien van onze vier kienders.
En dat bin der inmiddels drie, terwijl et vierde huus der ankump.

Et is begunt mit et huus van de oldste zeune.
Veur mi’j, de moederkloek, is et heel mooi dat dat huus in Klooster stöt.
Veur de oldste zeune is et heel mooi dat hi’j et kon verbouwn mit hulpe van zien va.
Veur mien man was et heel mooi dat hi’j et op zien fietsien of kon.
Die verbouwing is inmiddels al enkele joarn of e-rond.

Et leek er op dat er rust zol koomn en dat wi’j onze eign badkamer ies een keer zolln kunn renoveern.
Die is er namelijk hard an toe.
Ik holle hum zo goed meugelijk skone maar de schimmel wet zien territorium ongenadig uut te breidn en de kassies hangn nog an een leste schroeve.
Gien overbodige luxe dus.
Toch kwam die badkamer-gerelateerde rust der niet.
De twi’jde zeune kon zien financiële vingers namelijk achter een ander huus in Klooster sloan.
Verbouwing nummer twi’j.
En ik parkeerde de badkamer in de koelkaste.
Ok mien lichte teleurstelling propte ik doar zwiegend bi’j in.
Alles veur de kienders.
De oldste bruur tekende een mooi ontwarp en doar gung et weer.
Veur mi’j netuurlijk weer heel mooi dat ok dat huus in Klooster stöt.
Veur de twi’jde zeune heel mooi dat hi’j et kon verbouwn mit hulpe van zien va.
Veur mien man heel mooi dat hi’j et weer of kon op zien fietsien.
Dit project is of e-rond in 2020.

Et leek er op dat er rust zol koomn.
Die felbegeerde badkamer-renovatie kon eindelijk begunn.
Niet.
De dochter wus heur financiële vingers achter et olderlijk huus van mien bruur en mi’j sloan.
Verbouwing nummer drie.
Woarnoa de badkamer nur de diepvries verplaatst wörde.
Ok mien iets zwoardere teleurstellling, neigend nur poesterigheid, propte ik doar zwiegend bi’j in.
Alles veur de kienders.
Want veur mi’j is et netuurlijk weer heel mooi dat ok dat huus in Klooster stöt.
Veur de dochter heel mooi dat ze et mit hulpe van heur va kan verbouwn.
Veur mien man heel mooi dat hi’j et weer of kan op zien fietsien.
Dit project zal waarschijnlijk of e-rond wörn in 2021.

Tiedns dit proces bin de diverse stadia van teleurstellingn bi’j mi’j um e-slaang in kregeligheid: ‘Et maakt mi’j niet meer uut, ik goa plann maakn, ik goa tegels uutzuukn en een wasmeubel. Ik goa begunn!’
Mien man heurde et an en zei: ‘Goat oen gang, mien deerne, prima.’

Ik ad die woordn nog niet kold of de oldste zeune meldt dat hi’j een stukkien bi’j et huus an goat zettn.
Woarnoa ze een planning maakn wanneer dat tussn de bedrievn deur kan gebeurn. Mien man plant vustig een weke vri’j zodat er lekker deur e-bouwt kan wörn op twi’j plekkn.

En of et nog niet genog is kump de koop van een huus in Klooster van de vierde zeune binnkört hypotheekmatig rond.
De oldste bruur ef metiene weer een prachtige verbouwing e-tekent.
Veur mi’j netuurlijk heel mooi dat ok et vierde kiend in Klooster blef woonn, dat mien man kan helpn mit de verbouwing, dat hi’j et weer of kan op zien fietsien.
Maar mien badkamer dan??
Et is niet anders, ik mut mien man der mee confronteern, hoe lastig et veur hum ok zal weezn.
Hi’j genöt namelijk van alles wat hi’j veur zien kienders kan betekenn, gien enkel probleem.
Maar hi’j ef thuus wel een vrouwe zittn die straks hoogstpersoonlijk alle tegels der uut goat bikkn, et wasmeubel mit een veurhamer nur de gallemiezn goat sloan, de wc-pot uut de joarn tachtig vanuut et badkamerraam nur beneedn mietert en et douchegedienn gelieke mit mondkappies in de fik goat steekn.
Ik zegge oe, de rampn bin dan niet meer te overzien.
Die badkamer goat renoveert wörn!

Wanneer mien man markt dat ik er echt kloar mee bin ef hi’j de oplössing bin een mum van tied veur handn.
Serieus en triomfantelijk zeg hi’j: ‘Frouk, ik weet wat wi’j doen: wi’j goan et uutbesteedn…’

Brandn zulln ze!

Wat em wi’j een zwoar joar achter de rugge.
Een joar woarin wi’j stille e-zet bin, een grote pas op de plaats em muttn maakn umdat Corona zich meldde mit alle nare gevolgn van dien.
Ok ons dörp Sint Jansklooster is niet ontkoomn an de enörme beparkingn die ons op e-legd bin.

Wi’j em gien officiele dodenherdenking kunn holln, ons dörphuus zit op slot, spörtverienige VHK ef gien balle tussn de doelpoaln kunn skietn, de chr. Muziekverienige Soli Deo Gloria ef gien neute kunn bloazn en zelfs hun muzikale karstnachtrondgang is in stilte veurbi’j e-goan, de Kookpot ef gien börd veur de olderen kunn vulln, de koffieochtend in de Coop kent alleen nog maar een lege toafel en een lamgelegde koffieautomaat, de zangverienige Sursum Corda en vocaal kwartet Voice Mail em live hun mond munn holln, de Monnikenmeule ef gien wieke kunn drein, gien pannekoeke, koffie en gebak kunn verkoopn, de Kloostermarkt ef gien kroame op kunn zettn en wi’j em gien corsowaang tiedns ons wereldberoemde bloemencorso de weg op kunn riedn.
Wat een gemis an onze starke saamheurigheid.

Ik kan de leus: ‘Alleen saamn krieng wi’j corona der wel onder’, niet meer heurn.
Hoezo saamn? Der is niks meer saamn!
Wi’j bin verstopt achter mondkappies, wi’j deinzn achteruut as iemand te dichte in de buurte kump en wi’j schrikkn bi’j een vri’jgekoomn onschuldig kuchien.
Ok de leus: ‘dit is het ni’je normaal’ of nog arger: ‘wen er maar an’, maakt een enörm verzet in mi’j lös. Niks wenn!

Ik bin gien complotwappie maar stelle mi’j wel kritisch op.
Want ons hele vertrouwn is namelijk alleen nog maar e-focust op et vaccin. Want dat goat ons reddn!
Prima, maar ik stelle mien vertrouwn nog steeds en allereerst op God.
Want misschien muttn wi’j nog verder terugge nur of en muttn wi’j ons heufd maar ies buung, onze handn volln en op de knie-jn weer onze ofhankelijkheid an de Heere toevertrouwn.
Weetn dat wi’j niks bin zonder Zien hulpe.
En misschien kump Zien hulpe dmv een vaccin, wie zal et zeng.

Maar veulopig em wi’j et te doen mit mondkappies, ofstandn en een onpersoonlijke umgang mit mekare.
En ik bin doar poesterig van in de kop.
In liedzaamheid ofwachtn lukt mi’j niet zo best, en naief achter de grote kudde an loopn wil ik niet.

Toch bin ik ies op goan telln: ondanks alle beparkingn wus ons Klooster der toch nog wat van te maakn.
Want wat was onze watertoorn de ofgeloopn periode weer prachtig verlicht, wat kunn wi’j bi’j de Coop nog steeds genog boskoppn koopn, wat levert et Wapen van Utrecht lekkere ofhaaldiners, wat em wi’j volle karstpakkettn ad, wat ef de kookpot toch nog lekker eetn bi’j olderen langes e-bracht, der kunn gelukkig nog digitale karkdienstn e-volgd wörn, et carbitschietn is toch nog e-lukt inclusief nog wat mooi siervuurwark, bi’j de bieb kunn wi’j op ofspraak boekn ophaaln, Sint Jansklooster is op tillevisie e-west mit een giga geldinzamelingsactie via Serious Request, an et gemis van ons wereldberoemde bloemncorso em wi’j een prachtige legpuzzel overhölln, de Kloosterhof is eindelijk realiteit e-wörn en de visboer stöt weer elke wonserdag op et plein bi’j et dörpshuus! Manman, wat een geluk!

Maar ja, die mondkappies. Doar kan ik nog gien positiviteit in vienn.
Ik eb mi’j iets veur e-neumn: zodra et ok maar kan goa ik ze ritueel verbrandn.
Ik kope zelfs nog wat meer deusies zodat de fik nog groter wördt.
Ik gooie ze in een grote tonne, doe der (sier)vuurwark van Boxum bi’j en steke de hele boel mit een vlammenwarper in de fik.
Brandn zulln ze, brandn!

Toch wil ik dit betoog goed ofsluutn. Beste meinsn, ik weinse jullie een goed, gezond en veural gezegend 2021 toe. Mit de blik gericht op de positieve dingn en een harte dat biddend zien weg nur Boovn viendt.

(Foto Wilko Visscher)

IJdelheid der ijdelheedn

IJdelheid der ijdelheedn

De tied begunt de dringn: over drie weekn trouwt onze tweede zeune mit zien vriendin en ik eb nog steeds gien leuke feestjörk e-vunn.
In ons gezin is iederiene inmiddels veurzien van een mooi pak en dito jörkien, alleen ik eb nog niks.
Internet toont alleen maar flodderjörkn, stieve jörkn en huis-tuin-en-keukn jörkn, maar gien feestjörkn.
Ik wil e-zien wörn in een echte, mooie, prachtige feestjörk. Ik wil andere dames op die feestelijke dag jaloers kunn maakn.
Mien man en ikke besluutn um nur een grote kledingzake in de Wijk te goan.
Et mut een dure jonge weezn maar der is mi’j verzekerd dat ik doar goa slaang.
Zo niet, dan bin ik niet normaal, is de stellige bewering.
En inderdoad, jörkn genog.
En inderdoad, ok vri’j priezig.
Dat leste mut ik onder grote geestelijke druk disse keer maar verbann uut mien gillende pörtemennee.
De iene noa de andere jörk pas ik an, maar et is et allemoale nèt niet.

Wanneer ik angeve dat ik er kloar mee bin, kump de verkoopster mit een blauwe jörk anzettn.
De mouwn bin elemoale van kant, net as et liefien, en de rok is van chiffon (geleuf ik).
In mien oong een oldewieve jörk.
‘Frouk, pas hum now maar eem, dan weetn wi’j et zeker’, zeg mien man terwijl hi’j mit formidabele krachtsinspanning een zucht onderdrukt.
Och, wat ef die man al een geduld ten toon e-spreid.
En mit wàt een bovennatuurlijke vrolijkheid ef hi’j disse martelgang al deurstoan.
Et begroot mi’j warkelijk. Ik bin er kloar mee. Wi’j goan nur huus.
‘Toe now, pas hum eem, dan is et kloar. Dit is de leste, echt.’
Zien andringn en et glimpien ongeduld dat er toch in zien stemme deursiepelt maakt dat ik weer et pashokkien in goa en de jörk antrekke.
Halverwege zie ik in de spiegel dat et inderdoad een oldewievejörk is, ik hoeve de rits niet iens dichte te doen.
Ik doe et gedienn oopn en zegge: ‘Mu-j kiekn, zo’n stieve jörk!’
‘Doe die ritse now eerst eem dichte, zo kunn wi’j der niks van maakn.’
Terwijl ik de ritse dichte doe, zie ik et gebeurn.
De jörk verandert van een old ogend ding in een mooi anslutend en in mien oong een perfecte jörk! Ik dreie en zwiere mit de jörk hin en weer, hi’j golft en danst mi’j um de bienn.
‘Ik zegge YES TO THE DRESS!’ roep ik uut.
Mien man röp: ‘Ja, dit is ie Frouk! Prachtig!’
Ik zie an zien gezichte dat ie et oprecht meent. Missie e-slaagt.

Op nur de volgende missie: passende skoenn.
Klinkt simpel maar dat blek een doffe ellende te weezn.
In gien iene skoe-zake of op internet vien ik skoenn die onder de jörk passn.
Allemoale stomme skoenn, foute kleurn, te platte hakkn.
Ik eb nog maar twi’j weekn, ik mut anmaakn! Ik mut en zal jaloersmaaknde en in et oge vallnde skoenn zien te vienn.
En dan, nog anderhalve weke veur de grote dag, zie ik op internet een ni’je collectie veurbi’j koomn.
En doar zittn dè skoenn bi’j die ik wil.
Mooie hoge hakkn, prachtig blauwe kleur mit fiene glitterties der in.
Feestelijk en gewoonweg perfect.
As de skoenn een weke veur de tied binn koomn overtreffn ze mien stoutste droomn.
Verstandig as ik bin loop ik ze niet in, maar rekene op de drie verschillnde gelkussenties die ik her en der in de skoenn plakke.

En dan is doar de trouwdag: iederiene ziet er perfect uut.
Maar… wanneer de eerste plechtigheid veurbi’j is, vuul ik mien voetzooln en bi’jbeheurnde bottn brandn.
Nee, niet van een bloare, maar van die prachtige maar veul te hoge hakkn.
Ik kan bijna niet meer loopn.
De balle van mien voete lek een eign, zeer pienlijk leevn te leidn, mien enkels zwalkn alle kantn op.
Wanneer ik in de feestlocatie eem kan zittn, trek ik onmiddelijk de skoenn van mien gepienigde voetn.
Ik schreeuwe et bijna uut van opluchting, wiebele mit de tienn, dreie mit de enkels en blieve zo lang meugelijk op mien pantyvoetn rondloopn.
In de auto nur de karkelijke plechtigheid doe ik ze ok uut, net as in de karke en op de teruggeweg. Ik griepe elke geleengheid an um ze niet te draang.
Tiedns et officiële fieliciteern doe ik ze weer an en verdrage de enörme piene grootmoedig, schudde vrolijk alle coronavri’je handn en zijge doarnoa kepot op de stoel.
Skoenn uut, vri’jheid!
Toch vienn ik een oplössing veur die prachtige, jaloersmaaknde skoenn die triest onder mien stoel stoan: ik drage ze mit regelmoat in de handn en drukke ze menigeen onder de neuze.
‘Kiek ies, disse muttn eigenlijk an mien voetn zittn, maar dan zie-j ze niet. Mooi, hè?’

Gasprobleem

Al een paar joar bin wi’j in et gelukkige bezit van een Nekaf.
Dat is, veur degene die et niet wet, een legervoertuug.
Wi’j em der al heel wat kilometers op zittn en genietn der ontzettend van.
Bi’j een betien mooi weer tuffn wi’j, mit de wiend um onze oorn, langs ’s Heren wegen.
Zo ok vandage.
‘Frouk, et is mooi weer, zulln wi’j goan riedn en argens een bakkien doen? Op de Belt ofzo?’
Mien man ef die woordn nog niet kold of ik zitte al op de wc.
Want ja, dat is toch et eerste wat wi’j vrouwn doen as wi’j weg goan.
Ik heure dat mien man in de garage de motor al e-start ef en de Nekaf nur buutn redt.
Ik slute de boel of en springe noast mien man in onze grote gruuine vriend.
De rit brengt ons over et hele Landveno, over de buutnweeng en deur Zwartsluus, woarnoa wi’j een pitstop op Belt Schutsloot maakn.
Ik zie dat de lucht een betien betrekt, donkere wolkn schoevn veur de zunne.
As der maar gien reeng uutkump. Want dan em wi’j wèl een probleem, wi’j riedn altied zonder kappe. De wolkn negerend stoppn wi’j bi’j de Arembergergracht, klappn de stoelties uut, drinkn wat en genietn van et rustig kabbelende water.
Ik zuchte van genot, dit is elke keer weer een mini-vekansie van zo’n twi’j uurties.
Toch trekt de wiend an en wördt de lucht ok steeds donkerder.
‘Now, Frouk, doar kump reeng an, denk ik,’ zeg mien man bezörgd, ‘loatn wi’j maar nur huus riedn.’
‘Ahjoh, dat is hier nog lange niet, nog eem zittn joh.’
Mien optimisme drukt de realiteit an de kante, et is mi’j veul te gezellig.
‘Nee, wi’j goan, straks wörn wi’j zeikenat. En ok de bekleding. Gien zin an.’
Mien man klapt onze stoelties weer in en springt achter et stuur.
Mit zien rechtervoete trapt hi’j stevig et gaspedaal in, want anders start et ding niet.
Die gehoorzaamt alleen noa een stevige trap.
En startn, dat dut ie!
Maar niet op een normale maniere, nee, de motor brult in zien hoogste toern, asof ie de lucht in wil vlieng!
Et stangegie van et gaspedaal blef ingedrukt vaste zittn, et veert niet terugge!
Ik schrikke mi’j et apezoer!
Mien man bukt zich en trekt snel mit zien hand rustig et stangegien nur zich toe.
Metiene löp de motor mooi stationair.
‘Nowmoe, wat is mi’j dat now toch?’
Verward trapt de man weer op et pedaal woarnoa de motor et weer uutgiert.
Ik sloa de handn veur de oorn en schreeuwe: ‘Wi’j wörn op e-bloazn, et is gebeurt mit ons!’
Mien man trekt de stange handmatig weer terugge en zeg: ‘Ik kieke wel eem onder de motorkappe, waarschijnlijk is er een veere e-knapt, doarumme kump et pedaal niet terugge. Denk ik.’
De doad bi’j et woord voegnd controleert hi’j et ien en ’t ander onder de motorkappe en zeg: ‘Wi’j riedn gewoon in de twi’jde versnelling nur huus. Mut wel lukkn, denk ik.’
Verbijsterd roep ik: ‘MUT WEL LUKKN?! DENK IK?! EN WIE TREKT DIE GASSTANGE DAN WEER TERUGGE! WI’J RIEDN TOMMIET KATS ET WATER IN!!’
‘Och,’ zeg mien man, ‘zo’n vaart zal dat niet loopn, denk ik.’
De kalmte van de man verbijstert mi’j.
Ja, maakt mi’j zelfs angstig.
Want wat roekeloos. Zo is ie elemoale niet! Ken ik die man eigenlijk nog wel?
‘Loatn wi’j onze tweede zeune maar eem belln,’ probeer ik nog, ‘die wet er vaste wel wat op.’ Resoluut drukt de man et gas weer in. ‘Nee, hoeft niet, wi’j goan. Zo kan et eerst wel, denk ik.’ En weer jankn de hoge toern over de Arembergergrachte.
Et is tot in Zwolle te heurn, weet ik zeker. Wi’j ontploffn!
Ik bukke mi’j en trekke de stange weer terugge terwijl mien man stoïcijns de weg opdreit.
Ik roepe: ‘Ik zette mien voete onder et pedaal zoda-j hum niet verder in kunn drukkn en wi’j niet de lucht in vlieng! En elke keer aa-j muttn schakeln trek ik et pedaal weer nur oe toe! Dan ku-j schakeln!’
En zo gebeurt et.
Ik zitte dwars op mien stoel um mien rechtervoete onder et gaspedaal te kunn holln.
As wi’j bi’j een bochte koomn druk ik et pedaal weer nur boovn en kan mien man schakeln.
En zo sukkeln wi’j mit een kalm gangegie, maar mit et angstzwiet op mien rugge, op huus an.
En dan, asof et niet op kan, begunt et te reeng.
Dikke druppn valln op ons heufd, in de auto, op de stoffn bankn.
Maar umdat wi’j niet anders kunn dan deursukkeln, sukkeln wi’j deur.
En net op et moment dat de wolkbreuke lösbarst riedn wi’j de Nekaf in onze schure.

Et geknapte veertien is inmiddels vervöng en de rit nur Belt Schutsloot is dunnegies over e-doan, bezegeld mit koffie en gebak bi’j Het Otterswold.
Zo krieg ik et vertrouwn wel weer terugge.
Denk ik…

Coronakapsel

Noast alle ellende en verdriet dat et coronavirus ons allemoale andut, wil ik toch mien onneuzele kappersdilemma mit jullie deeln.
Ik weet, et stöt totaal niet in verholding mit de echte probleemn die corona ons andut, maar et is toch wel een dingien.
Een klein en banaal dingien, maar toch, een dingien.
Mien hoar lig as een zwoare plakke op mien heufd, in fatsoen hölln deur de stevigste hoarlak die der is.
En ik viene et vies. En lillijk. Stöt mi’j niet. Mien gezichte hangt ervan nur beneedn. Old. Bah. Op zekere dag zeg ik dan ok teeng mien man: ‘Et maakt mi’j niks meer uut, ik bin der deur. Mien hoar mut er of. En ie muttn dat doen!’
Mien man kek mi’j onderzuuknd an: ‘Ikke? Weet ie dat zeker?’
‘Ja, ieje. Mit de tondeuze een betien opscheern, en de boovnkante doe ik zelf wel veur de spiegel.’
‘Tondeuze…hm….wat veur stand dan?’
‘Weet ik niet, gien idee. Maar et mut er of!’
‘Oké, zoaterdag dan maar?’
‘Goed, zoaterdag.’

Mien man bereidt zich noa die vroage metiene goed veur.
Hi’j bekek op youtube allerlei filmpies hoe de achterkante van een dameskapsel op e-scheurn dient te wörn.
Ok de overgang van et opgescheurn hoar nur et dakkien boovnop kump krek.
Der mag gien streep zichtbaar weezn, et mut vlekknloos in mekare overloopn.
Zien serieuze anpak stemt mi’j wat gerust, hi’j zet dus niet zomaar de tondeuze op mien heufd.
Ok kocht hi’j zelfs nog een kappersscheere.
Ik bedoele maar.
En dan is et zoaterdag.
De dag der daagn. Misschien een glorieuze dag.
Maar misschien ok een dag woarop de echtscheidingspapiern an e-vroagd goan wörn.

Ik begunne eerst mit mi’jzelf.
Veur de grote douchespiegel zet ik middn op mien heufd een plukke hoar rechtop en knippe der in ien keer een best stuk van of.
Zo, now bin ik verplicht um verder te knippn.
En dat goat mi’j wonderlijk goed of, al zeg ik et zelf.
Die ni’je kappersscheere dut et prima, lig lekker in de hand en ik warke dan ok de boel bi’j tot net boovn de oorn.
Dat doe ik later wel want dat kump mi’j krek.
Dan loop ik nur de garage woar mien man mit de tondeuze in zien hand al op mi’j stöt te wachtn. Ik goa zittn, sloa een roze handdoek over mien scholders en geve extra instructies an mien man. Die man die mit een verlekkerd gezichte nur de tondeuze kek, et knoppien umme zet en dan grijnzend op-en-neer bewegingn maakt.
‘Zo ongeveer, Frouk?’ grijnst hi’j brieduut.

Bi’j et zien van die grijns slöt mi’j de angst um et harte.
Die man is veul te enthousiast!
Die kent tommiet totaal gien rem!
Dat wördt iets van lange-haaln-snel-thuus!
Wanneer hi’j mi’j stand drie löt zien en vrög of dit kört genog is, plas ik van ellende bijna in mien broek.
‘Nee man, dat is veul te kört! Grootste stand, nummer neeng ofzo!’
En dan begunt et.
Ik vule de tondeuze over mien nekke via mien achterheufd nur boovn goan.
Jammerend sloa ik mien handn veur et gezichte en kan alleen mien name nog maar jengeln: ‘Oh, Frouk Alice, Frouk Alice, Frouk Alice…!’
‘Stil ies, deerne, et goat prima zo. Mien talentn bin onbegrenst, e-k et idee.’
‘Volgns mi’j niet, ie goan veul te hoge! Ie zittn bijna boovnop mien heufd te skeern!’
‘Echt niet, ik goa precies tot an die ribbel op oen achterheufd, mooi der van of. Eerlijk, perfect, al zè-k et zelf’.

En dan geef ik mi’j over.
Der is niks meer an te doen.
Ik mut et gewoon maar deurstoan en de schaamte straks manmoedig probeern te draang.
Want zien enthousiaste stemme scheurt mi’j deur de strakgespann zenuwn: ‘Zo, dat goat mooi. Wat zè-k: ik goa hier mien bi’jbane van maakn! Zo, hier nog een betien, doar nog wat. Prachtig. How, hier nog iets meer derof. Bochien umme, stille zitnn!, achter de oorn nog wat weghaaln. Kloar.’ Mit een zucht van verlichting kiek ik in de spiegel en wark ik nog wat uutsteeknde ressies bi’j. Noa de bevestiging van mien kritische dochter dat et er bijna professioneel uutziet kump er wat rust terugge in mien ribbenkaste. Noa de wasbeurte zie ik warkelijk gien ernstige ofwiekingn.
Hoe is et meugelijk.
Onze relatie ef et coronakapsel deurstoan.

Twi’j weekn later kump et bericht dat de kappers weer maang knippn…

Dag (o)ma Kroek

‘Wat mu-k hier dan? Wat is er dan gebeurd? Ik kan toch wel nur huus toe?’

Disse vroage zulln wi’j nooit meer heurn. De vroage die onze oma en moeder zo vake stelde wanneer ze weer e-valln was en op e-neumn mos wörn in et zieknhuus.
En elke keer kwaamn wi’j mit etzelfde soort uutleg:
‘Ie bin e-valln, ie em de heupe e-breukn.’
‘Ie bin e-valln, ie em een nekwarvel e-breukn.’
‘Ie bin e-valln, ie em een gat in oen heufd.’
‘Ie bin e-valln, ie em oen jukbiendern en een oogkas e-breukn.’
De leste joarn waarn veur heur een anienschakeling van ienzaamheid, van radeloosheid um heur verleurn geheugn, en van onrust umdat heur man maar steeds niet thuuskwam.
Heur man, onze (o)pa, die al bijna drie joar een ander, eeuwig Thuus ad, maar woar ze zich niks meer van kon herinnern.
‘Maar wanneer kan ik dan nur huus? Zo arg is et toch niet, ik eb niks gien piene.’
Noa onze eindeloze uutleg dat ze eerst mos opknappn en doarumme niet nur huus mocht maar een poosien mocht woonn in et kleinschalig woonn in de Zaaier in Blokzijl, nam ze die hoopvolle uutleg gelukkig rustig an.
Toch nam de drang um nur heur eign huus in Sint Jansklooster te goan niet of.
Elke dag wanneer wi’j op bezuuk kwaamn ad ze heur persoonlijke spulln al in e-pakt in een plastic zakkien.
Want netuurlijk kwaamn wi’j heur ophaaln, der was jummers niks an de hand?
‘Breng mi’j maar nur huus, doar knap ik veule sneller op.’
Maar ze knapte niet op.
Inteengdeel, heur gezondheid gung rap bargofwaards.
Woar heur geest dacht dat ze alles nog kon, zei heur lichaam dat et op was.
Muu van et leevn, muu van de slopende geestelijke en lichamelijke ziekte die heur vermagerdn tot op et bot.
Van de vrolijke, starke, soms ondeugnde (o)ma was weinig meer te zien.
Toch bleef heur humor ongewiezigd, zelfs toen ze bijna gien adem meer ad um te flustern.
Heur grote veurroad an eign geschreevn gedichtn bin ons tot een geweldige steun in disse rauwe daang van gemis.
Want dichtn, dàt kon ze!
Zo schreef ze, noast talloze andere gedichtn, een reeks ontroernde gedichtn over et geheugnverlies van heur eign moeder en de doarbi’j beheurende oftakeling.
Gedichtn die een echo bleekn te weezn uut et verleedn.
Een verleedn woarvan ze bange was dat et een heedn zol wörn.
Een verleedn dat heur tòch bleek in te haaln en heur in de greep kreeg.

Heur verlangn um nur huus te goan is sinds vief oktober 2019 um e-zet in een definitieve intrek van een veul mooier Huus.
Een Huus zoas hier op aarde nooit ervaarn zal wörn, maar woar ze zo vol overtuging en vertrouwn over schreef (zie ‘Avondgebed’).
En et is goed, (o)ma is eindelijk Thuus.

Avondgebed

Ik ga slapen, ik ben moe,
‘k sluit mijn beide ogen toe.
Here, houd ook deze nacht,
over mij getrouw de wacht.

‘Ik ga slapen, ik ben moe’,
‘k zong het voor haar vele malen.
God sloot zelf haar ogen toe
toen Hij zijn moe geleefde kind kwam halen.
Heel die lange, bange, duistere nacht
hield Hij over haar getrouw de wacht.
Hij droeg haar door de laatste donkere schacht
en in Vaders armen is ze veilig Thuis gebracht.

(Annie Kroek – Rook)

 

Triomftocht

‘Oh, mu-j doar ies kiekn! Wat mooi.’
Mit mien vinger wies ik nur een höltn huusien dat net nog te zien is tussn de boomn, hoge boovn op een barg.
Mien man volgt de richting van mien vinger en ziet hum ok. ‘Aa-j doar stoan e-j vast een schitterend uutzicht over Cochem’, beaamt hi’j mien enthousiaste kreetn.
Eem zo snel as wi’j dat constateern beseffn wi’j da-j doar nooit mit een auto kunn koomn, et stöt pal tussn de boomn.
Mien man is er dan ok gauw kloar mee. As ’t niet kan, dan kan ’t niet.
Toch löt et idee um bi’j dat huusien te koomn mi’j niet lös.
Vanuut ons appartement in Cochem (woar wi’j een weke op vekasie bin) begunt et steeds meer te kriebeln um der toch te koomn. ‘Frits, wi’j em wel vaker steile bargroutes e-loopn toch? En doar kwaamn wi’j noa een stief kwartiertien toch ok weer van bi’j?’
‘Dat klöpt, maar dit is veule hoger dan die routes. Echt veule hoger. Ik weet et niet, heur.’
Ik marke dat mien man inmiddels van de ‘nee-stand’ in de ‘twiefelstand’ kump.
Ik mut nog eem deurdrukkn, dan e-k hum zoverre. Ik bin der namelijk van overtuugd dat wi’j dat wel ankunn.
‘Frits, et kan now nog, as wi’j over een paar daang weer in Klooster bin ku-j et wel op de boek skrievn.’
Noa wat wikkn en weeng, debatteern en concludeern, is et dan toch zoverre: wi’j goan.
As deurgewinterde boswandelaars vulln wi’j een flessien mit ranja en neemn een rollegien snoep mee.
Et eerste stuk is nur de bosroute is mit de auto goed te doen.
Wanneer wi’j een eindtien e-loopn em zien wi’j een bördtien woar de route start.
En die start is metiene steil.
Arg steil. Bijna rechtop-steil.
Et grote hijgn is begunt en dat noa krap vief minuutn.
Bi’j elke bochte hoopn wi’j dat er een vlak stukkien zal koomn um eem bi’j te kunn tankn, maar niks der van. Et is asof alle boomn roepn: ‘Ie wolln nur dat huusien? Ploetern zu-j! Ploetern!’ Noa zes minuut stopt mien man en blef hijgend krom stoan.
‘Hoe lange nog, denk ie?’ vrög de lepert. ‘Weet ik dat, wi’j bin nog maar net begunt man!’
Dan zettn wi’j weer deur. Wi’j wörsteln ons van pad nur pad, de iene nog steiler as de andere.
En et huusien kump niet in ’t zicht.
De twiefel begunt an ons te knaang: zol dit wel et goeie pad weezn? Em wi’j de bördties niet verkeerd e-leezn? Is dit uberhaubt wel normaal? Zo steil? En zo langdurig steil? Willn ze hier in Cochem de meinsn doelbewust nur de gallemiezn helpn ofzo?
En wat now as de sterregies veur de oong van mien man nur zien longn sloan en doar een pottien goan dansn? Wat now as ie neerzijgt?
‘Frouk, dit kump niet goed! Ik goa niet verder!’ zeg de man terwijl hi’j licht trillnd zien mobiel pakt um te kiekn woar wi’j ons bevienn.
Et ronde ballegien gef onze positie an maar mit gien meugelijkheid is te zien of er in de nabije toekomst ok een husien te bewondern is.
‘Weet ie wat?’, zeg ik hijgend, ‘ik lope eerst wel eem een stuk veuruut um te kiekn of er al wat blauwe lucht argens deurhin schient. Zo ja, dan munn wi’j der echt bijna weezn.’
Mit grote stappn zwoeg ik verder, mien man achter mi’j loatnd.
Ik neme nog twi’j bochtn en geve et dan op.
Ik doe niet meer.
Ik goa kepot.
Stuurs loop ik terugge en davere mit een pittige gang neerwaarts.
‘En wat goan ie doen, mevrouw?’ vrög mien man.
‘Ik geve et op, dit wördt niks. Straks krieg ie et an ’t harte, mit grote gevolgn want hier kan nooit een traumahelikopter koomn!’
‘Munn ie ies oplettn, mien deerne! Munn ie ies oplettn! Wi’j goan dat husien zien al wördt et ok nacht.’
Et is plots of de man vleugelties kreg: net zo snel as ik nur beneedn daverde, klimt hi’j nur boovn.
Ik dreie mi’j umme en zie hum verdwienn.
Maar ik goa der niet achter an, ze kunn mi’j allemoale de pot op hier in Cochem.
‘Frouk! Ik zie hum, kom hier!’
Zien jubelstemme klinkt mi’j as muziek in de oorn.
Ik geve mi’jzelf een peute gas en klimme achter hum an.
En dan zie ik et prachtige huusien. Mit een geweldig uutzicht! Wat een triomftocht, wi’j em et e-red!
Noadat wi’j wat drinkn en een snoepien tot ons e-neumn em ontdekkn wi’j een echtpaar dat op een bankien noast et huusien zit. Ik zegge teeng ze: ‘Poeh, das war nicht einfach!’
Ze knikkn en zeng (vri’j vertaald uut et Duuts): ‘Klöpt, die route is arg pittig. Wi’j bin hier mit de auto e-koomn, eem verderop is een parkeerplekke…’

Reis nur Parijs

Et goat gebeurn, ik goa mit mien darde zeune twi’j daang nur Parijs! De koffers bin e-pakt en um half viere ’s nachts goat de wekker of. Mien man redt ons nur Zwolle, de opstapplaatse veur ien van de vief bussn die zo’n driehonderd man nur Parijs zulln brengn veur twi’j örgelconcertn van Minne Veldman.
Ik kusse mien man gedag en zuke een plekkien bi’j et raam, noast mien zeune.
Der zit een echtpaar achter ons, en noast ons zittn twi’j vriendinn van middelbare leeftied.
As wi’j een half uurtien onderweg bin tik ik mien zeune an en knikke richting de beide dames: ‘Mu-j eem kiekn wat ze allemoale uut die tasse haaln. Volns mi’j em die ervaring mit een busreize.’
Een thermoskanne mit köppies kump te veurschien, sukerklonties, koekies, een plakkien wörst, komkommer, zolte pinda’s, hardgekookt ei mit zolt, snoepies en geschrapte wörtelties.
‘Mu-j ies heurn hoe lekker ze dat vienn’, flustert mien zeune. ‘Dit bin echte die-hards, moe. Die weetn woar ze et over em.’
Doarnoa haaln ze een tablet uut de tasse goan ze een digitale krante leezn.
‘Moe, mu-j eem oplettn wat er achter ons gebeurt, goed lustern.’
Ik spitse mien oorn. Een vrouwestemme is continue an et woord. ‘Mammamia, wat is het hier warm, sjonge, weer een stoplicht, ik heb buikkrampen, hoe lang gaat dit allemaal nog duren?’
Wi’j munn muuite doen um niet hardop te lachn.
As de man steeds vaker reageert mit ‘…sjaahhh…’ en effn later de koptillefoon opzet kunn wi’j et niet meer volholln en lachn vol uut.

Bi’j de eerste pitstop muttn wi’j helaas een ure wachtn op een andere chauffeur.
Et is veur onze achterbuurvrouw reedn genog um verder te foetern.‘Begrijp ik niet, dit is toch geen organisatie?’
‘…neehee…’
‘Ja, wees eerlijk, dit is toch niet normaal?’
‘…neehee…’

Exact een ure later dan gepland koomn wi’j in Parijs an.
Ik kieke mi’j de oong uut et heufd: armoede, vluchteling, stroatafval, toeterend verkeer, de Eifeltoorn, de Arc de Triomphe en de Champs Elysees.
Dan stappn wi’j uut op de kade woar wi’j een kaartien in de handn e-drukt krieng en zelf uut muttn zuukn welke rondvaartboot wi’j op muttn.
Noa enig gezuuk lukt dat en de verbroedering onderling wördt steeds groter.
De rondvaart is mooi, wi’j zien zelfs van dichtebi’j de verbrande Notre Dame.
Dan stappn wi’j weer in de bus en maakn in een prachtige karke een heel mooi örgelconcert mee.

En dan, rond een uur of elf, wörn wi’j eindelijk nur een hotel e-bracht.
Maar dan blek dat er niemand van de organisatie mee is en stöt onze groep zonder leider bedremmeld an de balie.
Noa wat heftig hin en weer geproat mit een hotelmedewarker röp een man: ‘You want a leader? I am the leader!’
Mit een noodgang krieng wi’j een kamer en lig ik tevreedn te greinzn nur mien zeune in et bedde noast mi’j.

Et ontbijt van de volnde mörn is bescheidn maar goed en de gesprekkn an onze toafel nog beter.
En dan is et tied um weer in de bus te stappn, woar et geklaag disse keer terecht is: menigeen zat in et verkeerde hotel en sommign addn niet iens ontbijt ad.
Wi’j vermaakn ons weer mit et oflustern van de gesprekkn en noa een rondgang mit de bus wördt de reize of e-sleutn of mit et leste örgelconcert.
Helaas zet de buschauffeur ons of bi’j een verkeerde karke.
Gelukkig is er een slimme vent die zien mobiel-mit-navigatie de lucht in stek en röp: ‘Volg mij, I am the leader!’
Et concert is prachtig en voldaan reizn wi’j ’s middes weer op huus an. Noadat wi’j een stief kwartiertien onderweg bin krieng wi’j te heurn dat de opvangbak onder de toilet te klein blek en helemoale vol zit. Verbod van de chauffeur: niet meer nur de sanitaire recreatie! De boel bewaarn tot wi’j over een ure of twi’j een pitstop maakn…

Wanneer wi’j um half neeng in Bergen op Zoom bin zeg de chauffeur: ‘Mensen, ik zet de bus aan de kant want er branden verontrustende lampjes. We wachten op een vervangende bus uit België. Kan zo’n anderhalf uur duren.’

En doar stoan wi’j dan, mit de koffers, op de stroate.
Mit een groepien goan wi’j een café binn um wat te drinkn.
De verbroedering kent inmiddels gien grenzn meer.
En dan, verrassing, kump drie uur(!) later eindelijk de vervangende bus.
Woarin de airco kneiterhard an stöt.
Ik zegge dat teeng de chauffeur die der vervolgns niks an dut.
Meinsn leng kleedn over de knie’jn, trekkn jassn en vestn an en over verbroedering hoef ik et niet meer te em.
Wanneer wi’j bijna in ijspegels veranderd bin löp iemand nur de chauffeur en kump er verandering: et wördt een half ure lang bloedhiete.

Um half drie arriveern wi’j dan eindelijk in Zwolle woar mien man in de donkere nacht zit te wachtn in de auto, stipt op tied, zoas beloofd, zonder mankementn.
Dankbaar denk ik: der bin twi’j dingn goed e-goan in onze reis nur Parijs: et wegbrengn en et ophaaln. Deur mien eign, echte leider!